روانشناس: ۱۵ تا ۲۰ درصد بیشفعالیها تا بزرگسالی باقی میماند؛ درمان ترکیبی ضروری است

به گزارش راسخ، خدیجه باقرآبادی روانشناس از عواقب جدی درماننکردن اختلال بیشفعالی و کمتوجهی خبر داد و گفت در ۱۵ تا ۲۰ درصد موارد علائم و عواقب این اختلال تا بزرگسالی همراه فرد خواهد ماند.

انواع بیشفعالی و علائم اصلی

باقرآبادی بیشفعالی را یک اختلال عصبی رشدی توصیف کرد که از ابتدای تولد وجود دارد و با رشد کودک مشخصتر میشود. او این اختلال را به دو دسته تقسیم کرد نوع اول تنها با کمتوجهی (ADD) همراه است که به دلیل آرامبودن کودکان تشخیص آن دشوارتر است. نوع دوم شامل کمتوجهی همزمان با بیشفعالی (ADHD) میشود.

مهمترین علائم شامل پرتحرکی، رفتارهای ناگهانی، عمل بدون فکر، تکانشها، ناتوانی در حل مسئله، بیتوجهی، اختلال یادگیری، برخورد با اشیاء از سر بیدقتی، گم کردن وسایل و پرحرفی است.

زمان تشخیص و چالشهای مدرسه

این روانشناس یادآور شد که در برخی موارد بیشفعالی در کودکان پیش از سن مدرسه تشخیص داده نمیشود، اما با ورود به مدرسه و روبرو شدن با مشکلات تحصیلی، علائم با وضوح بیشتری خود را نشان میدهد. این کودکان هوش خوبی دارند اما ناخواسته در املا، تمرکز و ادامه تحصیل دچار مشکل میشوند.

تفکیک شیطنت از بیماری

باقرآبادی بر این نکته تأکید کرد که نمیتوان هرگونه شیطنت و جنبوجوش کودکان را بیشفعالی دانست. برای تشخیص باید علائم دیگر نیز در کنار پرجنبوجوشی وجود داشته باشد و این علائم باید طولانیمدت باشد.

ضرورت تشخیص تخصصی

وی تصریح کرد تشخیص قطعا باید توسط روانشناسان متخصص انجام شود و والدین به تنهایی نمیتوانند تشخیص دهند. در برخی موارد نیاز به پرسشنامه، مصاحبه و حتی بازدید از نقشه مغزی وجود دارد.

عوامل موثر و شیوع

علت دقیق بیشفعالی هنوز مشخص نیست، اما تحقیقات نشان میدهد عوامل ژنتیکی، محیطی، مسائل دوران بارداری، ضربه به جنین، مصرف الکل و سیگار در بارداری اثرگذار هستند. بیشفعالی در پسرها رایجتر از دخترهاست و در خانوادههایی که یک کودک بیشفعال دارند، احتمال تولد کودک دیگر با همین اختلال وجود دارد.

رویه درمان و عواقب بیتدبیری

برای کنترل این اختلال هم درمان دارویی و هم رفتاردرمانی الزامی است. تکنیکهای تشویقی، پاداش دادن و افزایش تمرکز نیز مفید هستند. باقرآبادی از مقاومت برخی والدین در برابر داروها یا قطع خودسرانه آنها انتقاد کرد و گفت عواقب درماننکردن بسیار سنگینتر از عوارض دارو است و میتواند کارکرد ضعیف کودک در مدرسه را به همراه داشته باشد.

روند بهبود در نوجوانی

این روانشناس افزود در برخی موارد با افزایش سن بین ۱۲ تا ۲۰ سال علائم تا حدی بهبود مییابد، اما در ۱۵ تا ۲۰ درصد موارد علائم همیشه باقی مانده و در بزرگسالی به صورت بیقراری روانی، ناتوانی در دقت، حل مسئله و برنامهریزی خود را نشان میدهد.